"โส ปสฺสติ อตฺถทตฺถํ ปรตฺถํ

เขา (คือผู้มีจิตไม่ขุ่นมัว) ย่อมเห็นประโยชน์ตนและประโยชน์ท่าน"

• พุทธสุภาษิต •

โส ปสฺสติ อตฺถทตฺถํ ปรตฺถํ
(คำอ่านภาษาไทย: โส ปัส-สะ-ติ อัด-ถะ-ดัด-ถัง ปะ-รัด-ถัง)

📖 แปลความหมาย
"เขา (คือผู้มีจิตไม่ขุ่นมัว) ย่อมเห็นประโยชน์ตนและประโยชน์ท่าน"

💡 ขยายความและอธิบายเพิ่มเติม
พุทธสุภาษิตบทนี้มุ่งเน้นให้เห็นถึง ความสำคัญของสภาพจิตใจ โดยเฉพาะจิตที่ "ไม่ขุ่นมัว" (ผ่องใส ปราศจากอคติ นิวรณ์ หรือกิเลสอย่างหยาบ เช่น ความโลภ ความโกรธ ความหลง)

เปรียบเสมือน น้ำที่นิ่งและใสสะอาด ย่อมทำให้เรามองเห็นกรวด หิน ดิน ทราย หรือปลาที่อยู่ใต้น้ำได้อย่างชัดเจน ในทางกลับกัน หากน้ำขุ่นมัวหรือเป็นระลอกคลื่น ย่อมไม่อาจมองเห็นสิ่งใดใต้ผิวน้ำได้เลย

จิตที่ขุ่นมัว: มักถูกบดบังด้วยความอคติ ความเห็นแก่ตัว หรืออารมณ์ชั่ววูบ ทำให้มองไม่เห็นความจริง คิดหรือทำอะไรก็มักจะเบียดเบียนตนเองและผู้อื่นโดยไม่รู้ตัว

จิตที่ไม่ขุ่นมัว (มีสติและปัญญา): จะเกิดปัญญารู้แจ้ง ทำให้เข้าใจอย่างถ่องแท้ว่า สิ่งใดทำแล้วเกิดผลดีต่อตนเอง (อัตตัตถะ) และสิ่งใดทำแล้วเกิดประโยชน์ต่อส่วนรวมหรือคนรอบข้าง (ปรัตถะ)

📌 สรุปใจความสำคัญ
จิตใสใจสงบคือต้นทางของปัญญา: การฝึกจิตไม่ให้ขุ่นมัวด้วยสติและสมาธิ เป็นพื้นฐานสำคัญที่ทำให้เกิดปัญญาในการพิจารณาเรื่องราวต่างๆ

เห็นประโยชน์ครบถ้วน: คนที่มีปัญญาแท้จริงจะไม่มองแค่ประโยชน์ส่วนตนจนเบียดเบียนผู้อื่น และไม่ละเลยตนเองจนเดือดร้อน แต่จะสามารถสร้าง "ประโยชน์ตนและประโยชน์ท่าน" ให้เกื้อกูลและสมดุลกันได้อย่างสมบูรณ์นำไปสู่ความสุขที่ยั่งยืน
๛