อาโรคฺยมิจฺเฉ ปรมญฺจ ลาภํ พึงปรารถนาความไม่มีโรคซึ่งเป็นลาภอย่างยิ่ง
อาโรคฺยมิจฺเฉ ปรมญฺจ ลาภํ พึงปรารถนาความไม่มีโรคซึ่งเป็นลาภอย่างยิ่ง
พุทธสุภาษิต
เอกนิบาตชาดก
๏ พุทธสุภาษิตบทนี้ถือเป็นหลักธรรมที่ทันสมัยอยู่เสมอ เพราะเน้นย้ำถึงคุณค่าของ "สุขภาพ" ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญของชีวิตครับ
________________________________________
1. คำอ่าน
อา-โรค-ยะ-มิด-เฉ ปะ-ระ-มัน-จะ ลา-พัง
________________________________________
2. คำแปล
"ควรปรารถนาความไม่มีโรค ซึ่งเป็นลาภอย่างยิ่ง"
(หมายเหตุ: บทนี้มีความหมายสอดคล้องกับพุทธศาสนสุภาษิตคุ้นหูอย่าง "อโรคยา ปรมา ลาภา" ที่แปลว่า ความไม่มีโรค เป็นลาภอันประเสริฐ)
________________________________________
3. อธิบายขยายความ
ในทางพุทธศาสนา คำว่า "ลาภ" มักหมายถึงสิ่งที่ได้มา ซึ่งคนทั่วไปมักนึกถึงเงินทอง ทรัพย์สมบัติ หรือยศถาบรรดาศักดิ์ แต่พระพุทธองค์ทรงสอนว่า "ความไม่มีโรค" นั้นมีค่ามากกว่าทรัพย์สินเหล่านั้นด้วยเหตุผลดังนี้:
• ความพร้อมของกายและใจ: หากเรามีเงินทองมหาศาลแต่ร่างกายเจ็บป่วย หรือจิตใจเศร้าหมอง เราก็ไม่สามารถเสพสุขจากทรัพย์เหล่านั้นได้เต็มที่
• ต้นทุนในการสร้างตัว: สุขภาพที่ดีคือ "ทุน" พื้นฐาน หากร่างกายแข็งแรง เราก็มีกำลังไปประกอบอาชีพ หาเลี้ยงชีพ และสร้างประโยชน์ให้สังคมได้
• โอกาสในการปฏิบัติธรรม: การฝึกสมาธิหรือวิปัสสนาทำได้ยากหากร่างกายกำลังทุกข์ทรมานจากโรคภัย สุขภาพที่ดีจึงเป็นเกื้อหนุนต่อการบรรลุธรรม
"โรค" ในที่นี้ครอบคลุม 2 ด้าน:
1. โรคทางกาย (คิหิโรค): การเจ็บไข้ได้ป่วยตามธรรมชาติ
2. โรคทางใจ (เจตสิกโรค): กิเลส ความโลภ โกรธ หลง ซึ่งกัดกินจิตใจ
________________________________________
4. บทสรุป
พุทธสุภาษิตบทนี้สอนให้เรา "เห็นคุณค่าของการดูแลตัวเอง" ไม่ให้ประมาทในการใช้ชีวิต การรักษาตนเองให้ปราศจากโรค (ทั้งกายและใจ) ถือเป็นการแสวงหาโชคลาภที่ดีที่สุด เพราะเมื่อสุขภาพดีแล้ว ความสุขและสิ่งดีๆ อื่นๆ จะตามมาได้ง่ายขึ้น
๛
