กาโล ฆสติ ภูตานิ สพฺพาเนว สหตฺตนา กาลย่อมกินสรรพสัตว์กับทั้งตนเอง
กาโล ฆสติ ภูตานิ สพฺพาเนว สหตฺตนา
กาลย่อมกินสรรพสัตว์กับทั้งตนเอง
พุทธสุภาษิตบทนี้มาจากพระไตรปิฎก (ขุททกนิกาย ชาดก) เป็นข้อคิดเตือนใจที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับความจริงของกาลเวลา
1. คำอ่านภาษาบาลี
“กาโล ฆสติ ภูตานิ สพฺพาเนว สหตฺตนา”
คำอ่าน: กา-โล / ขะ-สะ-ติ / พู-ตา-นิ / สับ-พา-เน-วะ / สะ-หัด-ตะ-นา
2. อธิบายความหมายเพิ่มเติม
พุทธสุภาษิตบทนี้อุปมา “กาลเวลา” เหมือนสิ่งมีชีวิตหรืออสูรกายที่กลืนกินทุกสิ่งทุกอย่างอย่างไม่ละเว้น โดยแบ่งการ “กิน” ออกเป็น 2 มิติ คือ:
กินสรรพสัตว์ (กาโล ฆสติ ภูตานิ): กาลเวลาทำให้ทุกสิ่งที่มีชีวิตและไม่มีชีวิตเสื่อมสลายไป ไม่ว่าจะเป็นมนุษย์ สัตว์ สิ่งก่อสร้าง หรือแม้แต่โลกและจักรวาล ไม่มีใครสามารถเอาชนะหรือวิ่งหนีกาลเวลาพ้น ทุกวินาทีที่ผ่านไปคืออายุขัยที่สั้นลงเรื่อยๆ
กินตนเอง (สพฺพาเนว สหตฺตนา): กาลเวลาไม่ได้กลืนกินแค่สิ่งอื่น แต่ตัวมันเองก็หมดไปสิ้นไปในแต่ละวันด้วย วันนี้ผ่านไป วันใหม่มาแทน วินาทีนี้ดับไป วินาทีใหม่เกิดขึ้น ตัวกาลเวลาเองก็เยียวยาหรือย้อนกลับมาไม่ได้เช่นกัน
มุมมองทางธรรม: สุภาษิตนี้มุ่งเน้นให้เราเห็นถึง อนิจจัง (ความไม่เที่ยง) และ ทุกขัง (ความทนอยู่สภาพเดิมไม่ได้) ของสังขาร เพื่อให้เราตระหนักรู้และไม่ประมาทในชีวิต
3. สรุปใจความสำคัญ
| หัวข้อ | คำอธิบายสรุป |
|
| แก่นแท้ของภาษิต | ทุกสิ่งทุกอย่างต้องเสื่อมสลายไปตามกาลเวลา ไม่มีอะไรยั่งยืน |
| สิ่งที่ควรกระทำ | "อย่าผลัดวันประกันพรุ่ง" ในเมื่อเวลาทำลายทุกสิ่งและตัวมันเอง เราจึงต้องรีบสร้างคุณงามความดีและทำหน้าที่ของตนเองให้ดีที่สุดในปัจจุบัน |
| อานิสงส์ของการเข้าใจ | ช่วยลดความยึดมั่นถือมั่น ละความประมาท และทำให้ใช้ชีวิตทุกนาทีอย่างมีคุณค่า |
เปรียบเหมือนเราทุกคนกำลังล่องเรือที่กำลังค่อยๆ ผุพังไปตามเวลา สิ่งที่สำคัญที่สุดไม่ใช่การนั่งรอให้เรือจม แต่คือการทำหน้าที่และสร้างประโยชน์ให้เต็มที่ในขณะที่เรือยังลอยลำอยู่
๛