สิ่งที่กราบไม่ได้กราบวัตถุ เช่น ไม้ หิน สำริด แต่สิ่งเหล่านั้นเป็นสัญลักษณ์ช่วยให้เราได้ระลึกถึงความสงบ ปัญญา และความกรุณา
ครูฝรั่ง: ทำไมจะต้องกราบไหว้พระพุทธรูป ทำไมไม่เอาแต่ธรรมะ
พระอาจารย์: สิ่งที่เป็นเป้าหมายในทางธรรมเป็นนามธรรม เป็นสิ่งที่เรามองไม่เห็น ครูบาอาจารย์ในสมัยก่อนจึงสร้างพระพุทธรูปขึ้นมาเพื่อเป็นสื่อในรูปธรรมไปสู่นามธรรม ดังนั้น สิ่งที่กราบไม่ได้กราบวัตถุ เช่น ไม้ หิน สำริด แต่สิ่งเหล่านั้นเป็นสัญลักษณ์ช่วยให้เราได้ระลึกถึงความสงบ ปัญญา และความกรุณา
การวิจารณ์ว่าทำไมต้องกราบวัตถุ เหมือนกับถามว่าทำไมต้องนั่งหน้าจอทีวี ดูการเคลื่อนไหวของแสง สี บนจอทีวี ความหมายไม่ได้อยู่ที่แสง สี แต่อยู่ที่ภาพ และเนื้อหาที่สื่อออกมา
พระอาจารย์ชยสาโร
